Ustawa o dostępności cyfrowej dla zielonych

Kluczowe przepisy prawa związane z dostępnością cyfrową dla JST

Ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 roku o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych (Dz.U. 2019 poz. 848).
Zastępuje w zakresie zapewniania dostępności Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 kwietnia 2012 roku w sprawie Krajowych Ram interoperacyjności, minimalnych wymagań dla
rejestrów publicznych i wymiany informacji w postaci elektronicznej oraz minimalnych wymagań dla systemów teleinformatycznych.

UDC dotyczy dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. Właściciele stron internetowych stworzonych po 23.09.2018 roku mieli czas na zapewnienie ich dostępności do 23.09.2019 roku. Czas na dostosowanie stron internetowych, które istniały przed 23.09.2018 roku, minął
23.09.2020 roku. Aplikacje mobilne podmiotów publicznych muszą być dostępne od 23.06.2021 roku.
Dostępność intranetu i ekstranetu obowiązuje od 23.09.2019 roku.
Obowiązek zapewniania dostępności multimediów obowiązuje od 23.09.2020 roku.

  • Wprowadza obowiązek umieszczania deklaracji dostępności i corocznego jej przeglądu. Określa kompetencje Ministerstwa Cyfryzacji przy monitoringu stron www i aplikacji mobilnych oraz zasady tego monitoringu.
  • Opisuje procedurę w razie nieprzestrzegania dostępności cyfrowej.

 

Poziom dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych wymagany przez ustawę w zasadzie pokrywa się z WCAG 2.1. AA i jest opisany w tabeli dołączonej do ustawy.

Wprowadza dodatkowe obowiązki dla zawartości stron internetowych podmiotów publicznych.
UZD zobowiązuje do zamieszczenia na stronie internetowej podmiotu informacji o zakresie jego działalności w trzech postaciach:

  • elektronicznego pliku z tekstem odczytywalnym maszynowo (plik HTML spełnia ten wymóg),
  • nagrania treści w polskim języku migowym,
  • informacji w tekście łatwym do czytania i rozumienia.

Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) – wytyczne dotyczące dostępności treści internetowych opublikowane przez Web Accessibility Initiative (WAI) i konsorcjum World Wide Web Consortium
(W3C), główną międzynarodową organizację normalizacyjną zajmującą się internetem.

WCAG to zbiór zaleceń dotyczących tworzenia treści internetowych w taki sposób, aby były dostępne dla wszystkich użytkowników, niezależnie od wieku, niepełnosprawności, zamożności, użytego sprzętu i oprogramowania.

Cztery najważniejsze zasady (priorytety) WCAG to:

  • percepcja,
  • funkcjonalność,
  • zrozumiałość,
  • rzetelność.

Zasady dzielą się na wytyczne i kryteria. Pogrupowane są one na trzech
poziomach:

  • A,
  • AA,
  • AAA.

W Polsce na podstawie Ustawy Dostępności Cyfrowej obowiązują w ramach 4 zasad i 13 wytycznych,
49 z 50 kryteriów na poziomie AA.

Wymagania techniczne i funkcjonalne serwisu internetowego/aplikacji mobilnej WCAG 2.1. AA zgodnie z załącznikiem do UDC

Zidentyfikowano 4 główne zasady, które mają spełniać produkty cyfrowe:

Postrzegalność

Typografia

Nie używaj pogrubień do zbyt długich fragmentów tekstu. Jeśli jest ich zbyt wiele, tekst jest mniej
czytelny. Wyróżnienie przestaje wtedy spełniać swoją funkcję.

Nie używaj kursywy do dłuższych fragmentów tekstu i przedstawienia cytatów. Kursywa, czyli
druk pochyły, jest trudniejsza do odczytania dla osób słabowidzących, dyslektyków i osób
z problemami kognitywnymi.

Zalecane jest wyrównanie tekstu do lewej krawędzi, do lewego marginesu. Dzięki temu unikniesz nierównych odstępów międzywyrazowych, kuriozalnych sytuacji w wąskich łamach zawierających wyrazy porozrzucane po krawędziach, oraz automatycznie uczynisz tekst przewidywalnym dla oczu niezależnie od ilości wyrazów w wierszu.

 Każdy używany kolor musi mieć odpowiedni kontrast w stosunku do tła, na którym się znajduje.
Minimalny kontrast pomiędzy tekstem a tłem określony jest na poziomie 4,5:1.

  • wysokość linii (odstępy między wierszami) co najmniej 1,5 razy większa niż rozmiar czcionki,
  • odstępy pomiędzy akapitami co najmniej 2 razy większe niż rozmiar czcionki,
  • odstępy między literami (rozstrzelenie) co najmniej 0,12 razy większe niż rozmiar czcionki,
  • odstępy między wyrazami co najmniej 0,16 razy większe niż wielkości czcionki.
Po powiększeniu rozmiaru czcionki do 200% za pomocą standardowych funkcjonalności przeglądarki lub funkcji asystujących dostępnych w systemach mobilnych nie może nastąpić utrata zawartości lub funkcjonalności widoków (np. fragmenty tekstów lub funkcjonalne elementy nie mogą uciec poza krawędzie przeglądarki lub kontenerów – pola prezentacji mediów – w których zostały umieszczone itp.)

Nie należy przedstawiać tekstu za pomocą grafiki. Uniemożliwi to np. zwiększanie tekstu. Wyjątkiem jest tekst, który jest częścią logo lub nazwy własnej produktu

Dla treści, których kolor określa przeznaczenie lub ważność, należy zapewnić inny dodatkowy sposób wyróżnienia, np. wymagane pola formularzy oznaczone gwiazdką, a nie tylko kolorem, podkreślone linki, dla wykresów dodatkowe oznaczenia jak figury geometryczne, desenie itp
Kolejność elementów nawigacji oraz czytania, musi być logiczna i intuicyjna.

Elementy nietekstowe

Materiały publikowane na stronie powinny mieć:

  • transkrypcję tekstową nagranego dźwięku dla wszystkich
    nagranych (nietransmitowanych na żywo) materiałów
    dźwiękowych i wideo, takich jak np. podcasty dźwiękowe,
    pliki mp3 itp.,
  • transkrypcję tekstową lub odpowiednik dźwiękowy dla
    materiałów wideo (nietransmitowanych na żywo), które
    nie zawierają ścieżki dźwiękowej lub ścieżka dźwiękowa
    nie przenosi znaczenia (np. muzyka grająca w tle)
Dla wszystkich opublikowanych na stronie materiałów wideo (nietransmitowanych na żywo) należy zapewnić napisy (dialogi, informacje o dźwiękach).
Należy zapewnić responsywność strony internetowej, czyli możliwość wyświetlenia treści zarówno w układzie pionowym, jak i poziomym urządzenia (np. smartfon, tablet) bez utraty treści lub zawartości, z wyjątkiem sytuacji, kiedy do zrozumienia treści konkretny układ jest niezbędny.

Należy zapewnić, aby wszystkie obrazy, przyciski graficzne, obrazy pełniące role odnośników miały odpowiedni do zawartości i celu opis alternatywny, dzięki temu osobom niewidomym zostanie przeczytana treść obrazka.

Po wczytaniu strony www dźwięk nie może być automatycznie odtwarzany
Współczynnik kontrastu kolorów pomiędzy obiektami graficznymi (jak np. ikony, wykresy) oraz elementami interfejsu (jak np. przyciski, kontrolki i pola formularzy, fokus) a kolorami przylegającymi powinien wynosić minimum 3:1

Funkcjonalność

Każdy element strony internetowej i jego funkcjonalność muszą być dostępne przy użyciu klawiatury, z wyjątkiem tych, które konwencjonalnie nie mogą być wykonane klawiaturą (np. rysunek odręczny). Należy zapewnić również aby żadna czynność nie wymagała użycia myszki.

Nie należy prezentować treści, które zwiększają ryzyko napadu padaczki przez oddziaływanie na układ nerwowy człowieka,
takich, które migają więcej niż 3 razy na sekundę i zawierają dużo czerwieni.

Wszystkie podstrony serwisu muszą mieć unikalne tytuły, zazwyczaj w formie: nazwa podstrony/artykułu – nazwa serwisu.

Poza standardową nawigacją muszą być jeszcze inne sposoby odnalezienia informacji, jak np. mapa strony i wyszukiwarka.

Zrozumiałość

Należy określić główny język strony w kodzie strony.

Solidność

Sekcja ta określa szczegółowe wytyczne dla programistów stron internetowych.